KitCost
‹ บทความ / แจกสูตร
วัตถุดิบ

วัตถุดิบขึ้นราคา ควรปรับราคาขายหรือปรับสูตรดี

เมื่อราคาวัตถุดิบสูงขึ้น ร้านเล็กมักเผชิญทางเลือกยาก ขึ้นราคาขายก็กลัวลูกค้าหาย ไม่ขึ้นก็กำไรบาง บทความนี้ช่วยคิดว่าควรทำอะไรก่อน

คำตอบสั้น ๆ

เริ่มจากคำนวณก่อนว่าต้นทุนต่อชิ้นเพิ่มขึ้นจริงกี่บาท ถ้าเพิ่มน้อย (ไม่เกิน 5–10% ของราคาขาย) อาจยังไม่ต้องเปลี่ยนทันที แต่ถ้าเพิ่มมาก ค่อยเลือกระหว่างขึ้นราคาขาย ปรับสูตร ลดปริมาณ หรือเปลี่ยนวัตถุดิบ โดยตัดสินจากต้นทุนจริงไม่ใช่ความรู้สึก

ขั้นแรก เช็กก่อนว่าต้นทุนต่อชิ้นเพิ่มขึ้นจริงเท่าไหร่

อย่าเดาว่าขึ้นราคาวัตถุดิบนิดหน่อยไม่กระทบ บางอย่างกระทบมากกว่าที่คิด เช่น หมูหรือน้ำมันที่ใช้เยอะในสูตร ถ้าขึ้นกิโลกรัมละ 10 บาท แต่ใช้ต่อจานแค่ 100 กรัม ต้นทุนต่อจานขึ้นแค่ 1 บาท แต่ถ้าใช้ 300 กรัมก็ขึ้น 3 บาทต่อจาน

ตัวอย่าง หมูสับขึ้นราคา 20 บาทต่อกิโลกรัม
ราคาหมูสับเดิม100 บาท/กก.
ราคาหมูสับใหม่120 บาท/กก.
ใช้ต่อจาน 150 กรัม
ต้นทุนต่อจานเพิ่ม3 บาท

เมื่อรู้ว่าต้นทุนเพิ่มกี่บาท ค่อยเลือกว่าจะทำอะไร

  • ถ้าเพิ่มน้อย (ไม่เกิน 5–10% ของราคาขาย) อาจยังไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนอะไรทันที แต่ต้องจับตาต่อ
  • ถ้าเพิ่มมาก ต้องเลือกระหว่าง 4 ทางข้างล่าง

4 ทางเลือกเมื่อวัตถุดิบแพงขึ้น

  • ขึ้นราคาขาย ตรงไปตรงมาที่สุด แต่ต้องทำอย่างนุ่มนวล อ่านวิธีขึ้นราคาได้ใน ขึ้นราคาขายยังไงไม่ให้ลูกค้าหาย
  • ปรับสูตร ลดปริมาณวัตถุดิบหลักลงเล็กน้อยและใช้ของอื่นทดแทน แต่ต้องระวังไม่ให้คุณภาพตกจนเห็นได้ชัด
  • ลดขนาดหรือปริมาณต่อชิ้น เช่น ลดกรัมลงเล็กน้อยแต่รักษาราคาเดิม ต้องระวังเรื่องความรู้สึกลูกค้า
  • เปลี่ยนวัตถุดิบ หาของทดแทนที่ให้ผลลัพธ์ใกล้เคียงในราคาที่ต่ำกว่า
  • คำนวณแล้วหรือยังว่าต้นทุนต่อชิ้นเพิ่มขึ้นกี่บาทจริง
  • กระทบกำไรต่อชิ้นมากน้อยแค่ไหน ยังรับได้ไหม
  • ตัดสินใจแล้วหรือยังว่าจะขึ้นราคา ปรับสูตร หรือเปลี่ยนวัตถุดิบ
  • ถ้าปรับสูตรหรือเปลี่ยนวัตถุดิบ คุณภาพยังรักษาได้ไหม

คำถามที่พบบ่อย

วัตถุดิบขึ้นนิดเดียวต้องขึ้นราคาเลยไหม

ไม่จำเป็น ลองคำนวณก่อนว่าต้นทุนต่อชิ้นเพิ่มจริงกี่บาท วิธีคิดต่อชิ้นอ่านได้ใน คำนวณต้นทุนต่อชิ้นยังไง สำหรับมือใหม่ ถ้าเพิ่มไม่เกิน 5–10% ของราคาขายมักจับตาดูก่อนได้

ปรับสูตรกับขึ้นราคา อันไหนดีกว่ากัน

ขึ้นกับร้าน ถ้าลูกค้าอ่อนไหวเรื่องราคา การปรับสูตรหรือลดปริมาณเล็กน้อยอาจเนียนกว่า แต่ต้องไม่ให้คุณภาพตกจนลูกค้าเห็นได้ชัด

ลดปริมาณต่อจาน ลูกค้าจะรู้สึกไหม

อาจรู้สึกถ้าลดเยอะ ควรลดทีละน้อยและจัดหน้าตาจานให้ดูคุ้มเหมือนเดิม อย่าลดจนลูกค้ารู้สึกว่าได้ของน้อยลงชัดเจน

ถ้าเลือกขึ้นราคา ทำยังไงไม่ให้ลูกค้าหาย

ขึ้นทีละน้อยและสื่อสารตรง ๆ ว่าต้นทุนสูงขึ้น วิธีขึ้นราคาแบบนุ่มนวลอ่านต่อได้ใน ขึ้นราคาขายยังไงไม่ให้ลูกค้าหาย

ใส่ราคาวัตถุดิบใหม่ใน KitCost แล้วเปรียบเทียบกับต้นทุนเดิม จะได้เห็นทันทีว่าต้นทุนต่อชิ้นขึ้นเท่าไหร่ และราคาขายควรปรับไปที่เท่าไหร่เพื่อรักษากำไรเดิม
ลองคำนวณต้นทุนด้วย KitCost

ตัวเลขในบทความเป็นตัวอย่างเบื้องต้น ควรปรับตามราคาวัตถุดิบจริงของร้านคุณ